Os Pendellos de Agolada constitúen un dos conxuntos etnográficos máis singulares de Galicia e un valioso testemuño da vida rural e comercial do século XVIII. Este espazo foi concibido como un gran mercado ao aire libre, onde se desenvolvía o ritual social da feira: troco, compra e venda de produtos, conversacións, regateos, acordos selados cun apertón de mans, xunto coa vida comunitaria que xiraba arredor do intercambio. Nesta contorna tamén tiñan lugar os encontros sociais, a difusión de noticias e, por suposto, a degustación do tradicional polbo á feira, elemento inseparable das feiras galegas.
As construcións que forman Os Pendellos son eminentemente funcionais, levantadas cunha arquitectura sinxela e eficaz, sen ornamentación superflua. Trátase de alpendres e cabanas de cachotería de granito, con cubertas de madeira e tella, deseñados para protexer os vendedores e as mercadorías durante os días de mercado. O conxunto organízase en rúas estreitas flanqueadas por estes alpendres, que incorporan mostradores de pedra e bancos corridos, facilitando a exposición de produtos e o trato directo entre comerciantes e compradores.
Tras décadas de abandono e o risco de desaparición nos anos setenta do século XX, o conxunto foi obxecto dun importante labor de recuperación e posta en valor, que permitiu conservar a súa estrutura orixinal. Hoxe, pasear polas canellas dos Pendellos é unha forma de viaxar ao pasado, imaxinando o bulicio, os intercambios e a vida social que caracterizaron as feiras tradicionais galegas. Este espazo preséntase, por tanto, como un lugar privilexiado para que o visitante comprenda a historia económica, social e cultural de Agolada e da Galicia rural.
